<-- -->
Логотип сайта
» » Наҕылы бөрө сиэхтээх этэ

Наҕылы бөрө сиэхтээх этэ.

Үс атахтаах бөрө.

            Наҕылы бөрө сиэн сөп этэ. Баҕар, миигин эмиэ. Саас сааһынан кэпсээтэххэ маннык.

            Кырдьаҕас бөрөҕө аны дьондоҕор сотолоох тайахтар ситтэрбэт буолбуттара. Эдэригэр, күүһүн-уоҕун үгэнигэр сылдьан, улахан үөр баһылыга этэ. Кыыл табалары үөрдэриттэн быһа анньан ылан кэбэхтииллэрэ, хайа да бэйэлээх тайаҕы тулуппакка охтороллоро. Үчүгэй да кэмнэр кэлэн ааспыттар эбит.

            Биирдэ эдэр, саҥа биллэн-көстөн эрэр атыыр бөрөлүүн киирсэн, хабыр хапсыһыыга хотторон, баһылыгыттан «уһуллан» киэр үүрүллүбүтэ. Ол күнтэн ыла суор кыланар систэринэн, таас, от үрэхтэринэн суос-соҕотоҕун сырытта. Соҕотох аата соҕотох, бултаан аһыыра уустугурда. Аны анараалар ыырдарыттан көҥөөн, түбэстэҕинэ, «сулуһу аахтараллара» чахчы. Кырдьаҕас бөрө ыксаан, айаҕын иннигэр Алдан өрүс хаҥас кытылын булар. Дьэ, манна икки атахтаахтар маныыр, уһун сиэллээх-кутуруктаах, отунан эрэ аһылыктанар кыыллара алаас, үрэх аайы дэлэй сирэ эбит.Ѳрүс уҥуор эмиэ таһааран аһаталларын көрөр этэ. Аччыктаан, тото-хана аһаабатаҕа өр буолан, бөрө бу кыыллары бултаһарга сананна.

            Биир киэһээ, халлаан хараҥарыыта түөрт атахтаахтар лаппычах туйахтарынан хаспыт сирдэринэн сороҕор үөмэн, ардыгар сыылан, үөргэ чугаһаатар чугаһаан истэ. Биир сылгы бэйэтэ киниэхэ ыкса кэлэн биэрээхтээтэ. Бөрө оҥостон-оҥостон баран, биирдэ ыстанан кэбистэ.    Сылгы, өй булан, туора ойон эрдэҕинэ, сытыы батас аһыылар өрөҕөтүгэр хатана түстүлэр, сотору оһоҕосторо сиринэн соһулуннулар. Сылгы эрэйдээх аҕыйахта ойоот хаарга төбөтүн оройунан барда. Аччык  бөрө дьэ манна кыайан турбат буолуор диэри чалбараҥнаата.

            Сылгыһыт Ньукуус бөһүөлэктэн өйүө аҕалан баран үүтээнигэр хонно. Сарсыарда илин үрэх тардыылаах алааска эҥэрдэнэр атыырын үөрүн көрө барда. Чугаһаан иһэн көрдөҕүнэ, сылгылар суоллара атарах-батарах тараахтыы ойуолаан соҕуруу тыа диэки тахсан барбыттар. Ньукуус туох эрэ куһаҕан тахсыбытын сүрэҕинэн сэрэйдэ. Алаас ортотуттан суордар көтөн тахсыбыт сирдэрин диэки атын салайда. Тиийбитэ, биир сылгы аллараа быһаҕаһа, төбөтүн, туйаҕын сорҕото сыталлар. Тула аһары улахан суоллаах. Бөрө чээччэйбит уонна суола халдьаайы тыа диэки тахсан барбыт. Ньукуус сэми тыыта барбата, тута атын төттөрү салайан сылгыларын суоллуу барда. Сылгылара балай эмэ халыҥ сиһи быһан нөҥүө алааска тиийэн тохтообуттар. Атыырдара Дьаҕыллаах барахсан үөрүн биир сиргэ чөмөхтөөн баран тула сүүрэ сылдьар эбит. Тыа иһиттзн эмискэ хара тахсан кэлбитигэр үргүөх курдук буолан иһэн, иччилэрин билэн уоскуйдулар. Ньукуус сылгыларын үүтээнин диэки үүрбүтүнэн барда. Үүрэн иһэн көрдөҕүнэ, биир саамай үчүгэй туруктаах, үчүгэй төрүөхтээх, бэйэтэ хаһан таах сыл тахсан барар кыахтаах сур дьүһүннээх, сахалыы быһыылаах-таһаалаах биэтэ суох курдук. Ньукуус сылгыларын далга хаайан баран, киирэн үүтээнин оһоҕун оттон тигинэттэ. Таһырдьа төннөн тахсан туттуллубатаҕа өр буолбут икки бөрө хапкааанын, бөхсүйээри иһирдьэ киллэрдэ. Чэйдээбэккэ да сылдьан бастаан хапкааннарын көрөн-истэн баран, төттөрү таһырдьа салгыҥҥа таһааран, буруо сыта охсубатын диэн, хаар анныгар аста.

            Ньукуус сарсыарда эрдэ туран сылгыларын аһатан баран, киирэн наҕылыччы чэйдээтэ. Таһырдьаттан түүлээх уллуҥнаах таба тыһа курумутун киллэрэн кэттэ. Ол кэннэ тахсан хапкааннарын, кыл дэйбиирин эҥин суумкатыгар уктан, совхоһа биэрбит догдоон саҕынньаҕын кэтэн, карабинын сүгэн, бастаан атын сиэтэн, кыратык сатыылаата. Атын тохтотон саахтатан, холунун чиҥэтэн баран, миинэн кэбистэ.

Тиийбитэ, бөрөтө эмиэ кэлэн барбыт. Ѳллөҥнөҕүнэ баран хаалыаҕа, ханна тиийэн эмиэ алдьархайы оҥоруо биллибэт. Тутуу былдьастахха табыллар диэн саныы-саныы биир хапкаанын сэм чугаһыгар, биирин тыа иһигэр суолугар иитэлээтэ. Суолун-ииһин сылгы кутуруга дэйбииринэн дэлби илбийдэ. Атын үөрдэрин бу күннэргэ булан, ханна баалларын биллэҕинэ табыллар, онон үлэ элбэх.

Икки хонон баран хапкааннарын көрө барда. Бастакы хапкаана эстибэтэх. Тыатын саҕатыгар таҕыста. Арай хапкаан ииппит сирин хаара мэлийэн, хара сиринэн көрө сытар эбит. Бөрө хапкааҥҥа үктэнэн баран, сэрэйэн, атаҕын тута өрө тардан ылбыт быһыылаах. Ол иһин буолуо, аҥар илин атаҕын уллуҥаҕын эрэ үөһээ өттүнэн хаптарбыт уонна хаарынан көмүллүбүт хапкаан эстэрэ бытаан буолар. Тоҕо диэтэххэ тоҥ хаары алдьатан тахсыан наада. Салгыҥҥа эһэр курдук буолбат. Бөрө бастаан иҥнибит атаҕын босхолоору харса суох өрө мөҕүстэ, хапкааны алдьатаары тииһинэн кытта түһүөлээтэ. Ол аайы хапкаана атаҕын эбии хам ылан истэ. Атаҕын төбөтө бастаан итийэр курдук этэ. Кэнникинэн тоҥон киирэн барда. «Туран эрэ хаамар кыыл кэлэрэ буолуо. Куоттахха табыллар!» - бөрө ыйылыыр икки, үрэр икки ардынан саҥа таһаараат, атаҕын кирбитинэн барда. Ѳлбөт баҕаттан, үлүгэрдээх ыарыыны тулуйан, соругун син толордо. Бааһын оннун саланан өр соҕус сытта, бэл, хараҕын симэн, сынньаммыт курдук сананна.

Ѳр таалалыыра хайдах да сатаммат. Кырдьаҕас бөрө үс атаҕар туран тыыллаҥнаан этин-хаанын уһугуннарда уонна күн тахсар сирин туһаайбытынан бастаан бытааннык, сыыйа арыый түргэтээн, инникигэ туох да эрэлэ-тойо суох, мээнэ, тыыннаах эрэ хаалар туһугар диэбит курдук, өгдөҥөлүү тураахтаата.

Бастакы күннэригэр, син сэниэлээх соҕус буолан, балайда сири түстэ. Аара туох эмэ сэмнэҕэр түбэстэҕинэ үссэнэр. Куобах сиикэрэ баар кэмэ. Эккирэтэн сиппэтэ биллэр. Биир сиргэ саҥатык ороххо түбэстэ. Боруобалаан манна тоһуйан көрөргө быһаарынна. Кирийиэҕинэн кирийэн сыттаҕына, биир муус маҥан куобах сордоох ньохоохтоон кэлбитин «хап» гыннаран ылла. «Аата абыраннахпын!». Сылаас хаан иһигэр киирэн этин-сиинин ириэрэн, күүһүгэр күүс эбиллэргэ дылы гынна.

Сотору суол-иис элбээтэ: сылгы суола, хайыһар суола, тиэхиньикэ суола. Ыраах ыттар үрэллэрэ иһиллэр, буруо сыта биллэр. «Итинник сирдэргэ икки атахтаахтар түөлбэлээн олорор буолааччылар. Абааһылары тумнан аастахха табыллар, өр тохтуур сатаммат. Били, сылгытын сиэппит баҕайы эккирэтэн иһэр буолуохтаах».

Бөрө, бөһүөлэк уоттара көстүбүттэригэр, киэҥ, ыраас хонуу мыраан диэки өттүнэн, кыра сэппэрээктэрдээх, хороҥ оттоох сыһыы курдугунан баран истэҕинэ, киэҥ харыыр айан аартыга кэллэ. Сэрэнэн чуҥнаан баран, айан аартыгын туораан, баран испит хайысхатынан өндөҥкөлөөн истэ. Сотору аппа курдук сир кэлбитин туораата уонна дьонтон тэйэ түспүт киһи диэн барбахтыы түһээт, сытан сынньанан ыларга сананна. Сынньанан эмиэ сэниэлэммит курдук буолла. Бөрө айанын салҕаата. Уҥа өттө аар тайҕа, онно киниэхэ ким ас бэлэмнээн тоһуйан олоруой. Айаҕын атара чуолкай. Улахан, сүүрүктээх уу кэм туох эрэ сэмнээх, сэмсэлээх буолааччы. Бөрө өрүс диэки салалынна.  Ѳрүс киэҥ киэлитэ мастар быыстарынан көстөр буолтун кэннэ, үктэллээх, ыраас кырдал устун айаннаата. Сотору эмиэ айан суолугар кэтилиннэ. Быйылгы хаар үрдүнэн туох да сылдьыбатах, онон икки атахтаахтан бу эргин кутал суох буолсу. Тыа суолун ойоҕоһуттан, ардыгар атаҕын анныттан, бочугурастар тирилэһэн тахсаллар. Бөрө, булчутун хаанын киллэрэн, сэрэнэн үөмэн истэ. Бочугурас хаарга умсубут хорооно баар уонна тахсыбатах. Сытырҕаан билбитэ, киирбит сириттэн син тэйиччи баар эбит. Бөрө көтөрүн хаар нөҥүө муннунан хам аста, тарабаччыһыах курдук гыммытын айаҕар төһэрэн ылла. Иһигэр сылаас хаан, минньигэс ас киирэн, эмиэ салгыы айанныыр кыаҕырда.

Сотору бэрт киэҥ сир көһүннэ. Алаас биир кытыытыгар үүтээн турарын көрөн, онно барда. Үүтээн таһын тиҥсирийэ сатаата да, туох да үссэнэри булбата. Салгыы тахсыы суолу булан ону батыста. Кыһынын кэмэ суох сылдьаллар эбит – суол улахан ото-маһа суох. Икки өттө лиҥкир тиит мастарынан сэлэлии үүммүттэр. Ол эрээри саҥатык төҥүргэс бөҕө, икки атахтаах оҥоһуута буоллаҕа.

Суол наһаа уһаабата, өрүс тыына билиннэ. Иннигэр бастаан саҥатык, син обургу тутуу көһүннэ, салгыы биэрэк үрдүгэр харааран хаалбыт мастаах эргэ дьиэ эҥин бааллар эбит. Тыынар тыыннаах баара биллибэт. Хата, хаар анныттан сытыйбыт-ымыйбыт ас, балык тобохторун булаттаан, аһаабыта буолла. Онтон эргиллэн көрө биэрбитэ: кини урут хана да көрбөтөх мас тутуута сандаара дьэндэйэн турар эбит. «Манна эмиэ икки атахтаахтар олорбуттара буолуо, туох эмэ тобоҕу хааллардылар ини». Хата, дьэ, мэлийдэ.

Улус баһылыга сынньанар, президени, миниистирдэри аҕалан күүлэйдэтэр, балыктатар-хайыыр сирдэрэ буоларын бөрө эрэйдээх хантан билээхтиэй. Россия президеннэрэ кытта кэлэ сылдьыбыттара биллэр. В. В. Путин Алдан хатыыһын тутан турар хаартыската «Байанай» сурунаалга тахсыбыта. Ѳрө туппута, хатыыһа бэйэтин нэһииччэ сиппэт. Быһа холуйан үс бууттаах буолуон сөп.

Мааны, культуралаах дьон ас тобоҕун мээнэ ыһыахтара дуо, помойнай дьаамаҕа куттарар буоллахтара. Онтулара сабыылаах. Инньэ гынан бөрө эрэйдээх тойоттор астарын тобоҕор тиксээхтээбэтэ.

Бөрө өтөх илин өттүнэн тахсан бараары гыммыта, ыллык да, туох да суох буолан биэрдэ. Инньэ гынан өрүһүнэн киирэн барар буолла. Аллараа киирэн айанын салҕаата. Сотору соҕус кыра харыйа арыы кэлбитин кэтэҕинэн түстэ. Онтон салгыы үрдүк да үрдүк, хайа да бэйэлээх кыыл кыайан ыттыбат туруору эркиннээх буор хайа күнү-ыйы күлүктээн турар эбит. Бөрө кыдьымаҕы туораан ыраас мууска киирдэ. Син өр муҥнанан биир улахан үрэх төрдүн туораата. Онтон бэрт сотору өрүс сыырын өрө аартык тахсан барда. Бөрө ону батыһан дьиэлэрдээх сиргэ тиийдэ. Чугаһаары гыммыта, ыттар үрэн тоҕо бардылар, онон өтөҕү эргийэн, былыргы ферма хотонун кэтэҕинэн күөлгэ киирэн, илин диэки содьороҥнуу турда. Салгыы төп-төгүрүк көлүйэ, ол кэнниттэн улахан күөл кэллилэр. Хаара чарааһа, ыарҕа, от-мас тардыаласпата үчүгэйэ сүрдээх. Балай эмэ уһун күөл буолан биэрдэ, ол да буоллар бүтэр уһуктаах эбит. Салгыы кыһыҥҥы суолга таҕыста. Тиэхиньикэ син сылдьыбыт. Сотору туох эрэ туорай мастаах остоолбону ааһан, кыра гынан баран туруору сыыры түһээтин, айан суолуттан хоту диэки туспа суол салалынна. Чугас туох эрэ эҥэлдьийэн көстөр. Утум-ситим кыра көлүйэ күөллэр бааллар эбит, олорго оргуллар олороллор. Итинник «дьиэлэргэ», бэрт үчүгэй амтаннаах эттээх кыра кыыллар баар буолуохтаахтарын бөрө билэр. Сытырҕалаан, «иччилээҕин» билэн, оргул үөһэ өттүн тоҕо садьыйда. «Хаһаайын» умсан «чолуп» гынан хаалла. Аччык иһин дьаһалынан бөрө кэтэһэргэ тиийдэ. Тэйиччи туох эрэ дуугунуур тыас баарыгар болҕомтотун уурбата. Ѳйө-санаата булдугар. Андаатар сордоох бу тахсан кэлээхтээтэ. Бэлэм олорбут бөрө «хап» гыннаран ылла. «Аата үчүгэйиин!».

Арай эмискэ, хантан да кэлбитэ биллибэккэ, түөрт атахтаах дьиэ кыыла баҕайы кэлэн, үрэн чардырҕаата. Бөрө саһархай харахтара уотунан сириэдис гыннылар, аһыыларын килэттэ, муннун үөһэ тириитэ мыччыстан таҕыста да, ыт үрдүгэр ыстанна. Ол кэннэ үрдүнэн сиирэ-халты туох эрэ иһиирэн ааһарын кытта, хатан тыас тыа баһын сатарытта. Салгыы ой дуораана буолан төттөрү-таары охсуллан киирэн бара турда. Бөрө хараҕын кырыытынан көрдөҕүнэ, кини киирбит суолун төрдүгэр туох эрэ тэрил багдаллан турар эбит. Бөрө бастаан хомус быыһыгар түстэ. Онон күлүктэнэн арыы тыаҕа таҕыста уонна тыынын тэскилэтэн, иннин хоту түһүнэн кэбистэ. Биир төп-төгүрүк күөл кэлбитин эргийэн иһэн тус илини туһаайан бара турда…

Мин иллэҥ бириэмэбэр сиргэ сылдьар үгэстээҕим. Оччолорго сатыы хаар хаҥаатаҕына хайыһарынан син бэйэбин уйунан онно-манна бултаабыта буолар этим. Бөһүөлэктэн сылдьар булчут төһө ыраатыахпыный, чугас эргин буоллаҕа дии.

Биирдэ сиртэн төннөн истим. «Хонуу» илин төбөтүн диэкинэн биир соҕотох тый дуу, туох дуу хотуттан соҕуруу диэки туораабыт. «Хайдах баччаларга соҕотох сылдьыбыт тый баарай?» диэн дьиибэргии санаатым. Арай Ханчы күрбэтин чугаһыгар хатыҥ мас тумустаан үүммүт сирин таһыгар биир кугастыҥы күөрт дьүһүннээх ыт өлө сытар. Манан үөһээттэн, ол аата Тандаттан, Бороҕонтон Чэйэ-Төрдүгэр өрүһүнэн кэлэр Дьабарыкы хайа чоҕун тиэйэ самосваллар сыбыытыыллар. Ол иһин быһаччы «массыына үктээн аастаҕа» дии санаатым. Арай бөһүөлэктэн тахсыыга биир киһи иһэр. Халлаан буоллар хараҥаран эрэр. Тохтоон кэпсэттибит. Быраатым Наҕыл эбит. Салааскалаах. «Ыт тиэйэ баран иһэбин», – диэтэ. «Киэһээлик сиргэ баран истэхпинэ, арай суолга туох эрэ сытар. Ыт эбит. Бөһүөнэх. Хайа эрэ суоппар аҕалан бырахтаҕа, бээ, хата илдьэн таҥас гыныллыа дии санаатым»,– диир. Ити курдук ааһыстыбыт. Сарсыныгар Наҕылбын көрүстүм. «Хайа, эккин аҕаллыҥ дуо?», – мин ыйытааччы буоллум. «Дьэ, доҕор, түбэспэтэхпэр түбэстим. Ытым сүтэн хаалбыт».

Аҕыйах хонон баран эмиэ сиргэ баран иһэн өлбүт ыты суоллаатым. Сүүнэ улахан суоллаах бөрө ыты ханан да сыспакка-соспокко уонтан тахса миэтирэлээх сиргэ талах быыһыгар илдьэн сиэн кэбиспит. Кутуругун төбөтө эрэ ордубут. Ол ыты ким да ирдэспэтэҕэ. Үөһээ диэкиттэн тайахсыттартан быстан киирбит ыт буолуон сөп эбит…

Бөрө ыты тутарын кытта, Наҕыл кэлэр. Бөрө киһиттэн дьаарханан хараҥаны кэтэһэн талах кэтэҕэр кирийэн сытар. Онтон Наҕыл салааска ыла барбытын кэннэ, мин саккыраан кэлэбин, ыт өлө сытарын ол эрэ көрөбүн. Санныбар саалаахпын. Бөрө саалаах киһиттэн толлор диэн ааттыыллар да, баҕардаҕына хаһан сааҕын ылан, чыыбыһын туруоруоххар диэри саба баттыыра эрэбил. Наҕыл өйүн билбэт, букатын барбытынан ааҕар. Ол иһин мин тэйээппин кытта, куттал суоһаабытын билэн, ытын ытыран ылан соспокко талах кэннигэр хаһаанан сиир.

Мин тый суола диэбит суолум ол бөрө суола эбит…

Наҕыллар Сүөдэкэ өтөҕөр, аныгылыынан Ю. Гагарин аатынан уулуссаҕа дьиэлээхтэр. Ваня (Наҕыл) мууһун порт төбөтүгэр баар төгүрүк үрүйэттэн ылар. Биирдэ салааскаланан муус соһо барда. Арай ыта, сыт ылан, эмискэ иннин хоту ыстанна. Көрдөҕүнэ, порт төбөтүнэн биир убаһа соҕуруу диэки ойон аҕай эрэр эбит. Ваня бөрө буоларын дьэ сэрэйдэ. Ыта Тыҥырах бөрөҕө тэҥнээтэххэ куосканы ыкка тэҥнээбит курдук буолан көһүннэ. «Ыппын былдьатар буоллум» диэн, чохороонун туппутунан суолларын батыһан ньохоохтоото. Сотору ыта тылын былас түһэрэн, кутуругун кумутан бу тиийэн кэллэ.

Ваня Түүлээххэ күтүөт буолан кэлбитэ. Мин аймаҕым. Ийэтэ Мавра Никифоровна Копырина уола ыал буолбутугар биирдэ дьиэбэр киирэн кэллэ. Чэйдэттибит. «Дьэ, Сиидээр, бырааккын көрө-истэ сылдьаар. Антах, Сыырдаахха, сороҕор мэнигиргиэх курдук гынар этэ»,– диэтэ.

Биирдэ Бороҕоҥҥо Сыырдаах киһитин көрсөн ону-маны кэпсэттибит. Киһим ыйытар: «Бээ, эрэ, биһиги уолбут Копырин Ваня төһө бэркэ олорор?». «Наҕылы ыйытаҕын дуо?» – диибин. «Наһыл даа? Биһиэхэ Сыыдам диэн этэ дии?». «Наҕыла, намыына сүрдээх. Аргыый аҕай сыыйан саҥарар. Көрсүө бөҕө уол. Ол иһин олохтоохтор итинник ааттаабыттара», – диэн хардардым.

Ваня аҕата эмиэ Копырин, аата Уйбаан. Республикаҕа биллэр рационализатор, дойдутугар ытыктанар кырдьаҕас этэ. Кини күүстээх утарсыытынан, дакаастабылларынан республиканскай суолталаах айан суола бөһүөлэк иһинэн буолбакка, Сыырдаах эбэтигэр ханан да сыстыбакка, ырааҕынан ааһар гына проектанан оҥоһуллубута. Копыриннар 12 оҕону төрөтөн, иитэн улаатыннарбыттара. Олортон уона кыыс. Бары үрдүк үөрэхтээхтэр. Кыра уол, бырааттара, саха сылгытынан дьарыктанар, баайар. Кини аттара улус, республика хас да төгүллээх чемпионнара, призердара.

Бөрөбүт, дьонтон тэскилээн буолуо, соҕуруу Баҕадьанан, Лэбэкээнинэн үөһээ Халымалыыр суолга киирэн, соҕуруу диэки бара турбут.

Арай биир күн Пашка Шадрин (Саввин Роман) «ДТ-75» тыраахтарынан от тиэйэ Халымаҕа тахсыбыт. Суулар сиһиттэн ыла үрэх киэҥ баҕарахтардаах ходуһалардаах. Романнаах биир тумус тыаны быһа түһэллэрин кытта иннилэригэр тэйиччи соҕус бөрө сүүрэ сылдьар эбит. Роман «Вепрь» карабинын сулбу тардан ылан, ытыалаан чаҕырҕатар. Бөрөлөрө баран хаалар. Онтон ыла ким да көрбөт, өлбүтэ-тыыннааҕа биллибэт. Романнаах түһэн көрбүттэрэ, үс атахтаах, аһары улахан суоллаах бөрө эбит.

Бу кэпсээним баҕар «Байанайга» таҕыстаҕына, Таатта Баайаҕатын сылгыһыттара, булчуттара ити бөрөнү көрбүт-истибит буоллаххытына, ханна эмит суруйан биллэрэргит буоллар.

 

Копырин Сидор Васильевич.

Уус-Алдан, Түүлээх.

2014 с.

<varnik58@mail.ru>


Теги
Похожие публикации
{related-news}
Написать комментарий
Ваше Имя:


Ваш E-Mail:




Введите два слова с картинки:

Логотип сайта
Доступ к сайту бесплатен для пользователей Экспресс-Сеть, Гелиос-ТВ, ЯГУ, Наука, Оптилинк, Сахаспринт и по льготному пиринговому тарифу для сетей ADSL и "Столица" © 2011 Copyright. Все права защищены. Копирование материалов допускается только с указанием ссылки на сайт. Вопросы и пожелания по сайту: bayanay-site@mail.ru

  Яндекс.Метрика
-->
Fatal error: [] operator not supported for strings in /opt/HOSTING/bayanay.info/htdocs/index.php on line 333